DEĞERLENDİRMELER & BEKLENTİLER

Geride bıraktığımız hafta ABD hisse senedi piyasaları Başkan Joe Biden’ın yönetim kurulu üyesi Lael Brainard yerine Jerome Powell'ı ikinci kez Fed başkanı olarak görevlendirmesi kaynaklı karışık seyri ile başladı.

Piyasalar Powell'ın Brainard'a kıyasla daha esnek para politikası yanlısı olduğunu düşündü, ancak Brainard da başkan yardımcısı olarak görevlendirildi.  Powell seçimi, ABD merkez bankasının enflasyonla mücadelede eğrinin gerisinde kalabileceği endişelerinin arttığı bir dönemde politika devamlılığına işaret eden bir adım olarak görüldü. Biden'ın seçimi piyasaların Fed'in varlık alımlarını azaltmaya öngörülenden daha erken başlayacağı beklentilerini de kuvvetlendirdi.

ABD işsizlik verilerinin beklentinin altında kalması ile birlikte piyasalar arz kaynaklı enflasyon sorunlarının yanı sıra iş gücü piyasası sorunlarına odaklanmaya başladılar.

Riskli varlıklarda, Avrupa'daki koronavirüs vakalarında görülen artış ve yeniden gündeme gelen kısıtlamaların yatırımcıların ekonomik büyüme ve tüketimde hızlı toparlanma görüleceği beklentilerini azaltmasıyla dalgalı hareketler görüldü.  Almanya Başbakanı Angela Merkel, ülkesindeki koronavirüs vakalarının şu anda dünya üzerinde görülen en hızlı şekilde arttığını ifade ederken Avusturya dün yeniden tecrit uygulamasına geçti.

Diğer yandan Bilim insanları Güney Afrika'da tespit edilen yeni varyantın vücudun bağışıklık sisteminin vereceğini yanıttan kaçabileceğini açıkladı. Yeni varyantın bugüne kadar görülen en etkili varyant olduğunu ve aşıya karşı dayanıklı olabileceğini düşünen İngiliz yetkililer ise Güney Afrika'ya seyahat kısıtlamaları getirdi.

Dünya Sağlık Örgütü, olası artan enfeksiyon riskine atıfta bulunarak, Omicron adlı yeni covid türünü endişe verici bir değişken olarak nitelendirdi. Güney Afrika Sağlık Bakanı Joe Phaahla Cuma günü yaptığı açıklamada, çeşitli ülkelerin aldığı seyahat kısıtlama kararlarının haksız olduğunu söyledi.

Hafta başında Avusturya’nın başlattığı tam kapanma politikasının ardından gelen varyant haberi farklı ülkelerin benzer politikalar uygulama ihtimalinin konuşulmasın sebep oldu ve piyasalarda risk iştahını bozdu.

Ülkenin önde gelen virologlarından birine göre Belçika, covid-19'a neden olan virüsün yeni, ağır mutasyona uğramış bir varyantının ülkede görüldüğünü doğruladı.

ABD tarafında endeksler haftalık bazda Dow Jones %1.97, S&P500 %2.20, Nasdaq ise %3.52 olmak üzere değer kaybetti.

Ekonomik veri tarafında ABD’de üretim PMI 59.1 beklentisine paralel ve hizmet PMI 59 beklentisine karşın 57 olarak açıklandı.

Haftalık işsizlik başvuruları verisi 1960’lardan bu yana ilk kez 200bin seviyesinin altında açıklanırken, devam eden başvurular 2.05 milyon ile beklentinin üzerinde açıklandı.

Ekim ayı dayanıklı mal siparişleri %0.2 artış beklentisine karşılık %0.5 gerileme gösterirken, toptan satış stoklarında %1’lik artış beklentisinin üzerinde %2.2 artış açıklandı.

Bazı Fed yetkililerin yüksek enflasyon devam ederse, merkez bankasının tahvil alımlarını azaltma programının takvimini öne çekmeye açık olduklarını belirtmeleri de dolara destek sağladı. Fed'in 2-3 Kasım'da gerçekleşen toplantısının tutanakları, yetkililerin faiz oranlarını da öngörülenden daha erken yükseltebileceğini gösterdi.

Avrupa Merkez Bankası'nın (ECB) Ekim ayı toplantısının tutanakları, merkez bankası yetkililerinin yüksek enflasyon baskısına rağmen ekonomiyi destekleyici politikalara devam etme eğiliminde olduklarını ve para politikasında değişikliğe gitme konusunda temkinli davrandıklarını gösterdi.

Haftaya 96.066 seviyesinden başlayan Dolar Endeksi, ABD'deki para politikasının öngörülenden daha erken sıkılaşacağı beklentisinden destek bularak Çarşamba günü 96.938 seviyesine kadar yükseldi.

Ancak Cuma günü yeni koronavirüs varyantı haberleri ile gün boyu aşağı yönlü bir seyir izleyerek hafta başından beri gelen tüm kazanımlarını geri verdi, 95.753 seviyesine kadar gerileyen endeks haftayı 96.089 seviyesinden yatay sonlandırdı.

Petrol fiyatları, ABD, Japonya ve Hindistan'ın yüksek petrol fiyatlarıyla mücadele etmek için rezervlerindeki ham petrolü kullanacağı beklentilerinin kuvvetlenmesiyle ve Avrupa'da koronavirüs vakalarının artması nedeniyle petrol talebinin azalacağından duyulan endişe ile haftaya baskı altında başladı.  Fiyatlar sadece Cuma günü yeni varyant haberleri ile %11’den fazla kayıp verdi. Brent petrol haftayı %7.82, ABD hafif ham petrolü %10.45 kayıpla sonlandırdı.

Altın fiyatları yükseldi ancak, dolardaki yükseliş ve Fed'in faizleri öngörülenden daha erken artıracağı beklentileri altının $1.800 seviyesinin altında kalmasına neden oldu. Altın fiyatları, piyasaların Fed'in para politikasını sıkılaştırmaya gideceği beklentileri nedeniyle $1.800 seviyesinin altında seyrini sürdürdü, Cuma günü yeni koronavirüs varyantının altının çekiciliğini artırmasıyla $1.815’e kadar yükselse de haftayı %2.86 kayıpla $1.792 seviyesinden sonlandırdı.

LME bakır ise haftaya, Çin'deki taleple ilgili endişelerin yenilenmesi, önümüzdeki aylarda daha dengeli bir piyasa beklentileri ve daha güçlü bir dolar nedeniyle baskı altına girerek başladı.

Haftanın ilerleyen günlerinde beklenti üzeri gelen ABD konut satış verilerinin  ve Çin'in emlak sektörünü desteklemek için önlemler açıklamasının ardından primlenme görüldü.

Diğer yandan ABD Fed Başkanı Jerome Powell'ın ikinci dönem için aday gösterilmesinin ardından güçlenen doların ve ABD Şükran Günü tatiline girerken hacimlerin düşük olması beklentilerinin baskısı altında kaldı.

LME 3m bakır $9.616 seviyesinden başladığı haftada $9.920 seviyesine kadar yükseliş gösterdi. Ancak fiyatlar Cuma günü Güney Afrika'da yeni tanımlanan koronavirüs varyantı haber akışı ile $9.445 seviyesine kadar geriledi ve bu seviyeden haftalık %2.13 kayıpla kapanış gerçekleştirdi.

Yeni haftanın ilk işlem gününde ABD endekslerinde hafta sonu akabinde panik satışlarının yerini alıma bıraktığı görüldü.  Dow Jones %0.68, S&P500 %1.32, Nasdaq endeksinde ise %1.88 primlenme görüldü. Avrupa tarafında da %0.16-%0.94 aralığında primli kapanışlar gerçekleşti.

Yeni varyantla ilgili, daha bulaşıcı olmasına rağmen muhtemelen aşıların etkili olacağına dair yorumlar, piyasalardaki risk iştahının yeniden artmasına sebep oldu. ABD Başkanı Biden, Amerikalara yeni varyantla ilgili panik yapmamaları çağrısında bulunurken, hastalıktan korunmak için aşı, 3. doz ve maske kullanımına vurgu yaptı.

Diğer yandan Biontech, Moderna ve J&J aşılarını yeni varyanta uyarlamak için çalışmalara başladıklarını duyurdu.  Yeni varyantın özellikleri ile ilgili daha net bilgilerin 2-3 hafta içinde elde edilebileceği belirtiliyor, bu sürede, piyasalardaki volatilite yüksek seyretmeye devam edebilir.

Öte yandan, Dünya Sağlık Örgütü (WHO) Omicron varyantı kaynaklı vaka artışları görülmesi riskinin "çok yüksek" olduğu uyarısında bulundu ve birçok ülke hızlıca sınırlarındaki kontrolleri sıkılaştırarak yanıt verdi.

Moderna'nın CEO'su, Financial Times'da yer alan habere göre koronavirüse karşı geliştirilen aşıların, Omicron varyantı karşısında Delta varyantı karşısında oldukları kadar etkili olmasının çok mümkün görünmediğini söyledi.

Ekonomik veri tarafında Almanya Kasım ayı TÜFE aylık bazda %0.4 gerileme beklentisine karşılık %0.2 geriledi ve yıllık bazda enflasyon da %5.2 seviyesine yükseldi.

Çin imalat sektörü, resmi PMI verilerine göre üç ay sonra tekrar büyüme kaydederken ham madde fiyatlarındaki yükselişler ve elektrik kısıtlamalarının gevşetilmesiyle üretim sektörü üzerindeki baskı hafifledi. Çin resmi imalat sanayi PMI verilerine göre, endeks Ekim ayındaki 49.2 seviyesinden Kasım'da 50.1'e yükseldi.

Dolar endeksinde son dönemde hızlanan kazanımlar, geçtiğimiz hafta covid varyantına dair çıkan haberlerin yarattığı güvenli liman talebine rağmen, kar realizasyonları ile karşılaştı.

Şükran günü öncesinde 97 seviyesine yaklaşan dolar endeksi, Cuma günü yaşanan sert düşüşün ardından yeni haftaya tekrar alım talebi ile başlarken, gün içinde tekrar 96.445’e kadar yükseldi. Kapanışı ise %0.26 primli gerçekleştirirken dolar karşısında Euro %0.23, sterlin ise %0.22 değer kaybetti.

Petrol fiyatları, Omicron varyantının endişe edildiği kadar ağır etkilere yol açmayacağı tahminleri ve başlıca üreticilerin Ocak ayında ham petrol üretimini artırma planlarını askıya alacağı beklentileriyle geçen haftaki gerilemesinin ardından dün gürü primli kapatsa da bu sabah %2 civarında kayıpla işlem görüyor.

Altın fiyatları, dolardaki değer kaybından destek alarak yükselirken, yatırımcıların Omicron varyantının küresel ekonomiye olabilecek etkisinin değerlendirmeye devam etti. Altının spot piyasadaki ons fiyatı dün %0.38 değer kaybederken bugün %0.49 primli olarak $1.794 seviyesinde.

LME bakır yeni haftaya $9.554 seviyesinden başlarken Pazartesi gününü %1.64 primli kapattı. Ancak Omicron varyantının aşıya dirençli olabileceği endişeleri ile bu sabah $9.467 seviyesine kadar gerileyen LME bakır, %0.62 kayıpla $9.541 seviyesinden işlem görüyor. Cash fiyat $9.547 seviyesinde bulunurken backwardation $6 seviyesine gerilemiş durumda.

2021-47.Hafta - 2021-46.Hafta - 2021-45.Hafta - Tüm Bültenler